De provincies Flevoland, Gelderland en Utrecht zetten een volgende stap om de capaciteit op het overvolle elektriciteitsnet beter te benutten. Zij hebben hiervoor een norm voor netbewuste nieuwbouw ontwikkeld – het zogenaamde “netcapaciteitsplafond”. Met het netcapaciteitsplafond kan de piekbelasting van nieuwbouwwoningen worden beperkt. Op die manier wordt slimmer omgegaan met energiegebruik en kunnen meer woningen worden aangesloten binnen de beschikbare netcapaciteit.
Deze provinciale aanpak krijgt navolging op landelijk niveau: het Rijk heeft aangekondigd vergelijkbare eisen op te nemen in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) die vanaf 1 januari 2028 moet gaan gelden.
In de provincie Utrecht wordt de wijziging van de provinciale Omgevingsverordening (en dus de verankering van de instructieregels netbewuste nieuwbouw) dit najaar vastgesteld met als ingangsdatum 1 juli 2027.
Urgentie door netcongestie
De noodzaak voor netbewust bouwen is groot. In grote delen van Nederland, waaronder de provincie Utrecht, staat het elektriciteitsnet onder druk. Nieuwe en zwaardere elektriciteitsaansluitingen kunnen niet altijd meer direct worden gerealiseerd. Hierdoor komen woningbouw en verduurzaming steeds vaker in de knel. Met het netcapaciteitsplafond sturen provincies op het beperken van de piekbelasting van nieuwbouwwoningen. Door slimmer om te gaan met energiegebruik kunnen meer woningen worden aangesloten binnen de beschikbare netcapaciteit.
Van provinciale naar landelijke aanpak
De aanpak die in de drie provincies is ontwikkeld, vormt een belangrijke basis voor landelijke regelgeving. Het Rijk werkt aan landelijke regels door middel van het opnemen van een maximale waarde van het piekverbruik voor nieuwbouwwoningen in het Bbl. Dat werd op 8 juni j.l. aangekondigd in een Kamerbrief en staat ook te lezen op de website van het ministerie van BZK.
De kern van de aanpak is hetzelfde: goed geïsoleerde woningen, efficiënte installaties en het slim sturen op het moment en de manier waarop energie wordt gebruikt. Daarmee wordt de piekbelasting op het elektriciteitsnet beperkt en beter gespreid.
Zorgvuldige afstemming in de tijd
De provincies mikken op inwerkingtreding van hun instructieregels per 1 juli 2027. Het Rijk werkt aan landelijke invoering via het Bbl met een beoogde datum van 1 januari 2028.
Om onnodige dubbele implementatie te voorkomen, wordt in de verordening rekening gehouden met de landelijke ontwikkeling. De provinciale regels fungeren waar nodig als tussenstap en sluiten aan op de landelijke systematiek.
Samenwerking en ondersteuning
Om gemeenten te helpen bij de implementatie van het netcapaciteitsplafond werken de drie provincies samen met een klankbordgroep van gemeenten aan praktische hulpmiddelen. Denk aan handreikingen en voorbeeldteksten voor bijvoorbeeld het omgevingsplan. Het uitgangspunt is dat een deel van deze producten ook bruikbaar zijn voor de toekomstige landelijke regels. Hiermee willen we de uitvoeringslasten voor gemeenten beperken.
Webinar voor gemeenten en ontwikkelaars
Meer weten over de (beoogde) instructieregels en de gevolgen voor de praktijk? Meld u hier aan voor het webinar op donderdag 25 juni om 15.30 uur.
Vragen
Voor meer informatie over netbewust bouwen: netbewustbouwen.com
Met vragen over de werking van de instructieregels en netbewuste nieuwbouw kunt u terecht bij: marrit.vanderschaar@provincie-utrecht.nl marrit.vanderschaar@provincie-utrecht.nl en sophieke.langenberg@provincie-utrecht.nl