Meer dan 200 deelnemers uit gemeenten, woningcorporaties, marktpartijen en andere organisaties kwamen op 10 september samen tijdens het Congres Volkshuisvesting in het provinciehuis Utrecht. Onder het motto ‘Samen van ambitie naar actie’ stond niet alleen de vraag centraal wat er nodig is om de volkshuisvesting vooruit te helpen, maar vooral: wat houdt ons tegenwaar lopen we tegenaan, waar liggen kansen en wat moeten we nu samen oppakken?
Deze video wordt niet weergegeven, omdat u heeft nog geen toestemming gegeven om cookies te plaatsen. Accepteer cookies en herlaadt deze pagina om de video te bekijken of bekijk deze op https://www.youtube.com/watch?v=Zz376NtN4js .
Indien u cookies eerder hebt geweigerd, kunt u deze alsnog accepteren via de pagina Cookies.
Keuzes maken om verder te komen
Een duidelijke boodschap die gedurende de dag naar voren kwam, is dat niet alles overal tegelijk kan. De woningbouwopgave raakt aan betaalbaarheid, natuur, energie, leefbaarheid, mobiliteit en tal van andere belangen. Om daadwerkelijk tot actie te komen, moeten daarom duidelijke keuzes en prioriteiten worden gemaakt, waarbij verschillende belangen steeds zorgvuldig tegen elkaar worden afgewogen.
De ene keer zal betaalbaarheid zwaarder wegen, op een ander moment bijvoorbeeld natuur of leefbaarheid. Juist door die afweging gezamenlijk te maken, ontstaat ruimte om verder te komen. De keuzes die we vandaag maken, zijn immers bepalend voor hoe onze wijken, dorpen en steden er morgen uitzien.
Dat vraagt om samenwerking tussen overheden, woningcorporaties, marktpartijen en andere betrokken organisaties. Maar ook binnen overheden is het belangrijk dat de ambtelijke en bestuurlijke wereld samen optrekken. Niet ieder vanuit een eigen stukje van de opgave, maar gezamenlijk de puzzel leggen.
De puzzel samen leggen
Hoe belangrijk dat is, werd onder andere zichtbaar tijdens het koppelkansenspel. Deelnemers gingen daar zelf aan de slag met het combineren van woningbouw met andere opgaven, zoals energie, klimaat en leefomgeving.
Juist door deze opgaven vroegtijdig naast elkaar te leggen, worden niet alleen knelpunten zichtbaar, maar ontstaan ook nieuwe kansen. Het gesprek verschuift dan van waarom iets niet kan naar wat er nodig is om het wél mogelijk te maken.
Die manier van samenwerken is nodig om plannen daadwerkelijk verder te brengen: belangen op tafel, keuzes bespreekbaar maken en gezamenlijk zoeken naar de beste oplossing.
Netcongestie: geen showstopper
Ook netcongestie kwam gedurende de dag nadrukkelijk naar voren als een van de grote uitdagingen voor woningbouw. De beperkingen op het elektriciteitsnet zijn reëel en kunnen plannen ingewikkelder maken. Tegelijkertijd was de boodschap: blijf samen zoeken naar wat wél mogelijk is en laat netcongestie geen showstopper worden.
Dat vraagt om creativiteit en samenwerking. Gemeenten, ontwikkelaars, netbeheerders, provincie en andere betrokken partijen moeten samen naar mogelijkheden blijven zoeken. Niet ieder afzonderlijk vanuit de eigen verantwoordelijkheid, maar gezamenlijk onderzoeken wat er binnen de beschikbare ruimte wél kan.
Behoefte aan ondersteuning bij parallel plannen
Een ander duidelijk signaal kwam uit de sessie ‘Parallel plannen: sneller van initiatief naar woningbouw’. Daar bleek een sterke behoefte aan meer kennis over parallel plannen en ondersteuning bij het toepassen ervan in de praktijk.
Door verschillende stappen in het ontwikkelproces niet automatisch na elkaar, maar waar mogelijk gelijktijdig uit te voeren, kan tijd worden gewonnen. Tegelijkertijd roept dat in de praktijk vragen op. Hoe organiseer je zo'n proces? Wat vraagt het van de verschillende betrokken partijen? En hoe zorg je ervoor dat iedereen op het juiste moment aan tafel zit?
Parallel plannen is daarom een thema waar we het komende jaar samen met gemeenten verder mee aan de slag gaan.
Van plannen naar uitvoeren
Uiteindelijk kwam gedurende de dag steeds dezelfde beweging terug: er zijn veel ambities, plannen en goede ideeën. De volgende stap is ervoor zorgen dat deze ook daadwerkelijk worden uitgevoerd.
Dat is ook de boodschap die gedeputeerde Wonen Rob van Muilekom meegaf: we moeten er vooral voor zorgen dat de plannen die we met elkaar maken ook worden uitgevoerd. En als dat niet gebeurt, moeten we elkaar daarop kunnen aanspreken.
Van ambitie naar actie betekent daarmee niet alleen nieuwe oplossingen bedenken. Het betekent ook keuzes durven maken, verantwoordelijkheid nemen, afspraken nakomen en elkaar vasthouden wanneer de uitvoering ingewikkeld wordt.
Het gesprek gaat verder
Het congres leverde veel nieuwe inzichten op. Die gebruiken we om te kijken hoe we onze verbindende en ondersteunende rol als provincie de komende tijd zo goed mogelijk kunnen inzetten. Waar kunnen we partijen bij elkaar brengen, kennis delen of ondersteunen bij vraagstukken uit de praktijk? De opbrengsten van het congres helpen ons om daarin de juiste accenten te leggen.
Want de volkshuisvestingsopgave lossen we niet op één congresdag op. Het congres is juist een moment om te horen wat er speelt, van elkaar te leren en te bepalen waar we vervolgens samen mee verdergaan.